Mietshäuser Syndikat and VrijCoop

From the beginning Stad in de Maak has been inspired by the German Mietshäuser Syndikat. This organisation, grounded in the German squatter movement of the 1980’s, at present consists of about 120 different autonomous co-housing (and mixed use -working and -cultural) projects. Each of the projects is self-organized and largely autonomous in its day to day decision making. The buildings are collectively self-managed and owned by the people living there. They pay rent to their own coop. The rents are kept low, and not having any money is never reason for not being admitted.

Grethergelande, Freiburg, since 1982. The start of Mietshäuser Syndikat. Still from the movie ‘Das ist unser Haus’ about the Syndikat (see link below)

The ‘umbrella’ organisation Mietshauser Syndikat has a share in all the individual projects and can veto major systemic decisions, most notably the sale of the property. Because of this structure, the projects are in effect taken off the (speculative) market. Besides that, the Syndikat offers know-how to new co-housing projects. Know-how that was gathered over time in the more than 100 self-built and managed projects. Since the older projects have paid off their loans, but keep on paying rent, the Syndikat, or the individual members, can now also offer financial aid in starting new projects.
Thus the principles of self-organisation and management, of solidarity and of non-speculative, affordable housing for all have been firmly embedded in all the groups that together make up de Syndicat.

For a couple of years several groups in the Netherlands have talked about starting our own Syndicat. This has been achieved this year by starting de vereniging (union) VrijCoop. Stad in de Maak is one of the founding members. A direct copy of the German model proved not possible because of different legal systems. But we managed to stay very close to our inspiration. Several projects are about to start, EcoVillage Boekel probably being the first.
At Stad in de Maak we have been trying several times to bid on derelict buildings in order to escape the temporality of our current houses. Having been severely outbid by the ‘market’ on these occasions, we still have good hope that we will succeed soon.

See all about the Mietshauser Syndicat in this one hour movie ‘Das ist unser Haus’ (This is our House, German spoken, but subtitled in English or Nederlands, choose the CC button (chosen caption) in the Vimeo menu)
http://das-ist-unser-haus.de/

More on the Syndicat:
https://www.syndikat.org/en/

More on Vrijcoop
https://vrijcoop.org/

The price of land – and how to tackle it with a Community Land Trust

Who controls access to land in the city, controls (much of) its urban future. This makes that in the urban economy, land plays a crucial role – so important actually, that its value is often far more relevant than all that what is built in stone, steel or concrete on top of it. When we speak about rising prices of real estate, we often forget that it is largely the price of the land underneath that is increasing. Not so strange if you consider that in most cities you evidently cannot ‘simply’ create new construction land, so the supply is limited.

Buy land, they’re not making it anymore

“Buy land, they’re not making it anymore,” Mark Twain famously said. Twain was obviously unaware of new land that was made in the Netherlands by impoldering large parts of the sea, but in general, he is right, of course. In times of surging real-estate prices (like today in Rotterdam) there is nothing to balance its demand – hence it gets an ‘unhealthy’ value. There is a substantial segment of economists that argue that land should therefore not be considered a commodity: its price-point cannot, because of its inherent scarcity, balance according to the ‘market’ rulebook of supply-and-demand. And precisely that now makes it such an easy prey in speculative development schemes.

Besides its fixed supply, there are other reasons why land is different than the usual commodities we buy on the market. The basic capitalist idea is that surplus value is created by labour on raw materials. But land value can increase by legislation (when a building permit is given on agricultural land for instance) or by changes in its surroundings (when a nice park is made in front of your house, the value of land and house rises, and this significant increase is hardly compensated by a bit more land tax you need to pay). You can sit back and increase your capital as a landowner by simply waiting (the value will rise anyway) or by leasing it out (which aristocratic families have done for ages). No need for any added labour.

So, to keep the price of living affordable, there is much to say to take the land out of the economic equation. “The price of land – and how to tackle it with a Community Land Trust” verder lezen

‘BEST OF’ The International Assembly of the Commons Utrecht 2017

Stad in de Maak has been featured in an article on last year’s International Assembly of the Commons Utrecht, when a group of about 30 participants visited us. For members of Citizens Action Brussels, we were “the most inspiring citizens initiative” they encountered during the event. Here you can find the entire article ‘BEST OF’ The International Assembly of the Commons Utrecht 2017′.

Meest inspirerende burgerinitiatief

Op donderdag trokken we er in kleine groepen op uit, op bezoek bij inspirerende commons initiatieven in de praktijk. Eindelijk het veld in! BRAL koos voor het thema “Urban Commons” en ging naar Rotterdam. Het was niet de eerste keer dat we een bezoek brachten aan “Stad in de Maak”. In 2013 werd er ook al uitvoerig gediscussieerd met dit burgerinitiatief dat gevestigd is in de grootste havenstad van Nederland. Vier jaar later staan we opnieuw voor de deur, deze keer kijken we met een commons-blik. Stad in de Maak heeft sinds enkele jaren een aantal leegstaande panden onder haar hoede genomen om daarin te doen wat hun eigenaar niet (meer) lukt: het onderhouden en gebruiken van een gebouw waarvan zij eigenaar zijn. “‘BEST OF’ The International Assembly of the Commons Utrecht 2017” verder lezen

Vernieuwingseconomie

In de afgelopen maanden hebben we een toenemende stroom bezoekers kunnen verwelkomen, die nieuwsgierig komen kijken wat Stad in de Maak nou precies aan het doen is. De meesten hebben er wat van gehoord of over gelezen, maar kunnen het toch lastig vatten. Een korte rondleiding door de panden brengt al snel een blik van herkenning tevoorschijn: een collectieve werkplaats, eigen bioscoop, de wasserette, een zelfkook restaurantje – dat begrijpt iedereen wel. Maar uiteindelijk komt dan toch het hoge woord eruit: “En wat is nou jullie verdienmodel?”.

Meestal klapt het er dan uit: “Dat hebben we niet. Nog niet. Of – we hoeven er niet per sé aan te verdienen.”. Het laat het bezoek meestal licht verward achter. Wat hoewel Stad in de Maak op het eerste gezicht lijkt op een hele trits stadsmakers, place-makers en andere uitspruitsels van de “creatieve industrie”, blijkt het bij nadere beschouwing toch flink te verschillen. Dat heeft vooral mee te maken met het feit dat er wél ondernemen wordt, maar dat het doel daarvan het aspect “verdienen” flink voorbijstreeft.

De econoom Martijn Jeroen van der Linden zegt er dit over: “We hebben hier duidelijk niet te maken met een standaard onderneming. (…) Kenmerkend voor het ‘standaard’ kapitalistisch systeem zijn privaat eigendom, accumulatie en het geloof in het individu en zijn of haar acties. Allemaal dingen waar Stad in de Maak (SidM) nét anders tegenaan kijkt.”. En alhoewel dit vanuit een conventioneel ondernemingsperspectief een nogal ongebruikelijk insteek is, staan we daar niet alleen in. Daarbij worden we gesteund door een groeiend aantal ‘vernieuwingseconomen’ die stellen dat de neoklassieke economie langzaam bij het grofvuil kan worden gezet. In de eerste plaats, omdat het een theorie is die zó rammelt dat we onze toekomst er niet langer aan moeten verbinden.

Bron: Kate Raworth en Christian Guthier / The Lancet Planetary Health

Eén van deze opvallende vernieuwers is Kate Raworth. Zelf is ze van huis uit een econome – en dus thuis in de abstractie en complexiteit van de economische theorie. Maar ze draagt juist een opvallend helder en toegankelijk alternatief aan voor een economische grondslag die zowel mens als planeet respecteert. De kern hierin ligt in het verwerpen van de drang naar winstmaximalisatie – normaal gesproken de karakteristiek (zoals in Bruto Nationaal Product, BNP) waaraan een ’succesvolle’ economie wordt herkend. Maar, stelt ze, je kunt helemaal geen oneindige groei op een eindige planeet hebben. Dat moét wel misgaan: van uitbuiting, tot armoede en vernietiging van onze planeet. In plaats van naar voortdurende groei te streven, moeten we herkennen wanneer een economie (of een onderneming) is uitgerijpt en in evenwicht is gekomen. Daarbij moeten economische doelen integraal worden bekeken, zodat ze groeien binnen grenzen, in een ideale cirkel. Als visualisatie van gebruikt ze hiervoor een donut. VPRO’s Tegenlicht heeft hierover een pakkende uitzending gemaakt.

“Vernieuwingseconomie” verder lezen

Stad in de Maak genomineerd voor Rotterdam Architectuurprijs 2017

Leuk, Stad in de Maak is één van de 10 projecten die door de jury uit 44 inzendingen zijn gekozen voor de Rotterdam Architectuurprijs 2017.
Onze pitch: “Architectuur is méér dan het netjes stenen stapelen of het soepel ordenen van functie en ruimte. Architectuur in zijn beste vorm genereert een bruisend (stads)leven en faciliteert de vrije ontplooiing van mensen. Het is de kunst van het mogelijk maken (Cedric Price).
Meer info in een pdf brochure (link rechts onderaan de stempagina voor Stad in de Maak)

Nog leuker: iedereen kan stemmen voor de publieksprijs!

“Stad in de Maak genomineerd voor Rotterdam Architectuurprijs 2017” verder lezen

STEM OP BAKKERIJ DE EENVOUD

Bakkerij De Eenvoud, een buurtbakkerij die in de meentruimte van Stad in de Maak wordt gemaakt, doet mee aan De Burger Bepaald. Bewoners van Rotterdam-Noord mogen door middel van online stemmen in totaal 50.000,= Euro cultuurbudget verdelen over 65 lokale cultuuruitingen.
Bakkerij de Eenvoud start bij Stad in de Maak, bouwt een leemoven en bakt brood! Iedere week met buurtbewoners samen brood bakken en verhalen, recepten en dromen uitwisselen. Leer brood bakken van de buren en proef de warme broodjes die we voor elkaar bakken.

Bakkerij de Eenvoud bakte afgelopen woensdag 22 november het eerste brood en testte recepten van deelnemers. Samen met buren kneedde we het deeg en bakten we verschillende broodjes en broden. We lieten het brood proeven en Creatief Beheer, hard aan het werk in de wijk, proefde ook een welverdiend broodje mee.
“STEM OP BAKKERIJ DE EENVOUD” verder lezen

An Evening of the Future at City in the Making

Tuesday 24th October City in the Making celebrated the future. A gathering of about 40 inner circle City in the Making inhabitants and fellow-workers plus friends attended three presentations of projects that were made as a contribution to the yearlong festival Pioniersmeent De Stokerij (which loosely translates as: Pioneer Commons The Stokerij or Boilerhouse).

Architect/cartographer/draughtswoman Carlijn Kingma, and futurologist Edwin Gardner and Christiaan Fruneaux (both from Monnik, Studio for Futures & Fictions) were asked to reflect upon the near and distant future, both of society in general as well as of City in the Making as a network and Rotterdam Noord as our place of action. Our secret hope was that they would sketch us a clearly defined roadmap to our future. As usual with such questions we got more than we asked for, but also in a way we got less.
“An Evening of the Future at City in the Making” verder lezen

From the crisis to new property models

Last month the book ‘Funding the Cooperative City‘ was published. The book promotes and assists experiments in community-led urban development in European cities. Through workshops (Rotterdam, Berlin and Paris in 2014 and Budapest, Madrid, Rome, Rotterdam, Bratislava, Prague and Warsaw in 2016) as well as investigative reports, video portraits and a publication, the project brings together protagonists from various cities to help shaping a new European culture of urban development based on community-driven initiatives, civic economic models and cooperative ownership.

City in the Making is one of the featured projects. The interview with Marc Neelen explains it all (well almost). Here it is: FCC_Stad_in_de_Maak (002)

Babylonian Tower of Modernity

Sinds afgelopen november heeft architect/kunstenaar/cartograaf Carlijn Kingma gewerkt aan een allesomvattende, megagrote tekening die de positie van Stad in de Maak in het grotere veld van moderniteit en nieuwe Romantiek plaatst. Hij is eindelijk af. Als opdrachtgevers (en vrienden) zijn we enorm blij met dit ‘meer dan ooit verwacht’ resultaat, en we willen deze blijdschap graag met iedereen delen.


Toevallig (maar wat is toeval?) heeft Carlijn de komende maand haar eerste solo-expositie in Rotterdam in Gallery Untitled, in Rotterdam. De tekening onder de titel ‘The Babylonian Tower of Modernity’ is daar voor het eerst te zien. We nodigen iedereen (maar vooral de kenners en fans van utopieën en ideaalsteden) uit om te gaan kijken. Als je aanstaande zondag naar de opening komt, kun je het resultaat samen met ons vieren, maar een keertje op een rustige dag gaan kijken is waarschijnlijk de enige manier om alle details echt goed te zien. Twee keer gaan dus!

Galerie gegevens, adres en tijden hier

Meer van en over Carlijn Kingma hier

Stoker krant #3 uit: Genoeg van de arbeid!

Het mag dan wel ‘komkommertijd’ zijn geweest, maar dat heeft niet belet dat er een verse editie van de Stoker bij de drukker vandaan is gekomen. Een editie die ingaat op één van de lastige dilemma’s van deze tijd: het eind van de arbeid als grondlegger van ons bestaan. En daarmee het begin van een tijdperk waarin niet arbeid maar juist werk – en dan vooral zinvolle werkzaamheden – centraal staan. We hebben er een paar pagina’s over volgeschreven.

Voor wie dat allemaal wat snel gaat: het begint duidelijk te worden dat de ‘baan’ als perspectief voor een groeiend deel van de wereldbevolking een uitstervende realiteit aan het worden is. Oorzaak daarvan is o.a. de massale uitruil van arbeid(ers) door automatisering / robotisering, terwijl er tegelijkertijd een ongekende toestroom van geschoolde arbeidskrachten is. Netto resultaat: ‘surplus populatie’; een reservoir van zinloos geworden arbeidskrachten. Een schrikbeeld, maar ook een buitenkans: we kunnen ons eindelijk met andere dingen nuttig gaan maken. Meer hierover in een speciale dubbelpagina in de krant.

Voor wie de ‘loonslavernij’ toch al geen aantrekkelijk bestaan bood, zal het eind van de arbeid zeker geen ‘zwart gat’ betekenen. Zoals te lezen valt zijn binnen Stad in der Maak velen dat al in méér of mindere mate in realiteit aan het brengen. Tussen dat alles door een paar opmerkelijke interviews met bij Stad in de Maak betrokken mensen. Maar goed, lees het liever zelf maar! De krant is ouderwets op papier te lezen (af te halen op de Pieter de Raadtstraat) of in deze pdf.